Podsumowanie AI
Ustawa wprowadza zmiany w przepisach dotyczących działań Sił Zbrojnych, Policji i Straży Granicznej w sytuacjach zagrażających bezpieczeństwu państwa, szczególnie na granicy.
Główne zmiany dla żołnierzy:
- Żołnierze mogą stosować środki przymusu bezpośredniego, broń i uzbrojenie podczas operacji wojskowych prowadzonych w Polsce w czasie pokoju (nie tylko poza granicami). Operacja wojskowa to zorganizowane działanie Sił Zbrojnych mające na celu bezpieczeństwo zewnętrzne państwa, niebędące szkoleniem.
- Żołnierze mogą używać siły w celu: odparcia zamachu na życie lub zdrowie, przeciwdziałania zamachom na granicę, ujęcia osób zagrażających bezpieczeństwu, zniszczenia bezzałogowych statków powietrznych lub pływających stanowiących zagrożenie.
- Przed użyciem broni żołnierz musi się zidentyfikować okrzykiem „Siły Zbrojne!", wezwać osobę do porzucenia broni lub niebezpiecznego przedmiotu, a następnie oddać strzał ostrzegawczy – chyba że grozi to bezpośrednim niebezpieczeństwem dla życia.
- Żołnierz oskarżony o przestępstwo popełnione w związku z użyciem siły w służbie może żądać obrońcy z urzędu (bezpłatnie).
- Żołnierz zawodowy oskarżony o takie przestępstwo otrzyma zwrot kosztów pomocy prawnej jeszcze przed zakończeniem procesu, niezależnie od jego wyniku – do 20-krotności stawek za czynności adwokata lub radcy prawnego.
- Żołnierz zawieszony w czynnościach służbowych lub tymczasowo aresztowany może zachować prawo do pełnego uposażenia i dodatków stałych (decyzja dowódcy jednostki).
- Żołnierz nie popełnia przestępstwa, jeśli z naruszeniem zasad użył siły w celu samoobrony, odparcia zamachu na granicę lub przeciwdziałania zamachowi – jeśli okoliczności wymagały natychmiastowego działania.
- Żołnierz pokrzywdzony przestępstwem (np. zaatakowany na granicy) otrzyma bezpłatną pomoc prawną w procesie jako pokrzywdzony.
Główne zmiany dla Policji:
- Policjanci mogą używać środków przymusu bezpośredniego w celu przeciwdziałania zamachowi na nienaruszalność granicy państwowej (dotychczas to prawo miała tylko Straż Graniczna).
- Policjanci mogą użyć broni palnej w celu odparcia zamachu na granicę przez osobę, która wymusza przekroczenie granicy pojazdem, bronią lub niebezpiecz
Na podstawie: tekstu projektu ustawy i uzasadnienia (druk 471)
Etapy legislacyjne
21 czerwca 2024
Projekt wpłynął do Sejmu
25 czerwca 2024
Skierowano do I czytania na posiedzeniu Sejmu
26 czerwca 2024
I czytanie na posiedzeniu Sejmu
2 lipca 2024
Praca w komisjach po I czytaniu
11 lipca 2024
II czytanie na posiedzeniu Sejmu
Skierowano ponownie do komisji w celu przedstawienia sprawozdania
12 lipca 2024
Praca w komisjach po II czytaniu
12 lipca 2024
III czytanie na posiedzeniu Sejmu
Uchwalono
25 lipca 2024
Stanowisko Senatu
Wniósł poprawki
26 lipca 2024
Praca w komisjach nad stanowiskiem Senatu
26 lipca 2024
Rozpatrywanie na forum Sejmu stanowiska Senatu
Przyjęto część poprawek
29 lipca 2024
Ustawę przekazano Prezydentowi do podpisu
14 sierpnia 2024
Prezydent podpisał ustawę
26 lipca 2024