Zmiany w planowaniu przestrzennym ułatwiają inwestycje gminne i prywatne

Ustawa wprowadza kilka ważnych zmian w zasadach planowania przestrzennego w Polsce. Oto, co to oznacza w praktyce, podzielone na najważniejsze punkty:

1. Łatwiejsze inwestycje dla gmin (tzw. "inwestycje uzupełniające")

• Gminy będą mogły łatwiej realizować swoje zadania (np. budowę dróg, szkół, przedszkoli, zieleni) w ramach dużych prywatnych inwestycji. Wcześniej te dodatkowe inwestycje musiały bezpośrednio służyć głównej inwestycji, teraz wystarczy, że są zadaniem własnym gminy.

2. Zmiany w procedurze "Zintegrowanego Planu Inwestycyjnego" (ZPI) – szybsze i prostsze duże inwestycje

• Większa elastyczność: Plan ZPI może teraz obejmować nie tylko główną inwestycję i tę dodatkową, ale też inne tereny, jeśli to potrzebne.
• Mniej biurokracji: Jeśli dodatkowa inwestycja (np. droga) jest już dopuszczona przez obowiązujący plan miejscowy, nie trzeba jej włączać do nowego ZPI. To oszczędza czas i pieniądze.
• Szybsze decyzje: Rada gminy będzie musiała podjąć decyzję o uchwaleniu ZPI w ciągu 2 miesięcy od przedstawienia projektu. Sądy administracyjne również będą miały 2 miesiące na rozpatrzenie ewentualnej skargi na taki plan.
• Większa kontrola gminy: Rada gminy będzie mogła wymagać od inwestora dołączenia do wniosku tzw. "koncepcji urbanistyczno-architektonicznej" – czyli wstępnego projektu z wizualizacją, jak będzie wyglądać zabudowa. To ułatwi mieszkańcom zrozumienie planowanej inwestycji.
• Bezpieczeństwo dla gminy: Inwestor będzie mógł wcześniej, na początku procedury, zobowiązać się do pokrycia kosztów jej prowadzenia.

3. Zmiany w "Warunkach Zabudowy" (WZ) – od 1 stycznia 2027 r.

• Tylko dla właścicieli: O decyzję o warunkach zabudowy będzie mógł wystąpić tylko ten, kto ma prawo do dysponowania działką na cele budowlane (np. jest jej właścicielem). Ma to ukrócić spekulacje i składanie wniosków "na zapas".
• Oświadczenie pod rygorem karnym: Do wniosku trzeba będzie dołączyć oświadczenie o posiadanym prawie do działki, składane pod groźbą odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania.

4. Obszary zabudowy śródmiejskiej – porządek w przepisach

• Ustawa precyzuje, że obszary zabudowy śródmiejskiej (gdzie obowiązują specjalne, łagodniejsze warunki techniczne dla budynków) muszą być przeniesione z planu ogólnego gminy do planu miejscowego lub decyzji o warunkach zabud