Podsumowanie AI

Ustawa rozszerza ochronę przed przestępstwami motywowanymi nienawiścią i dyskryminacją. Oto co się zmienia:

Kto będzie chroniony – nowe grupy:

Dotychczas prawo chroniło przed przemocą i zniewagą motywowanymi nienawiścią tylko ze względu na narodowość, pochodzenie etniczne, rasę, przekonania religijne lub brak wiary. Ustawa dodaje do tej listy niepełnosprawność, wiek, płeć i orientację seksualną. Oznacza to, że ataki, groźby czy obrażenia skierowane przeciwko osobom ze względu na te cechy będą traktowane jako poważniejsze przestępstwa.

Zmiana w sposobie oceny przestępstw:

Zamiast sformułowania „z powodu przynależności" ustawa używa zwrotu „w związku z przynależnością". To ważna różnica: teraz odpowiedzialność karną można ponieść nawet wtedy, gdy ofiara nie należy do grupy, którą sprawca nienawidzi. Przykład: jeśli ktoś pobije osobę wierzącą, mówiąc, że robi to z powodu jej braku wiary, może być pociągnięty do odpowiedzialności – wcześniej byłoby to trudne do udowodnienia.

Konkretne zmiany kar:

  • Przemoc lub groźby (art. 119): kara od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności – bez zmian w wymiarze, ale rozszerza się katalog przesłanek
  • Publiczne nawoływanie do nienawiści (art. 256): kara do 3 lat pozbawienia wolności – dotyczy propagowania totalitarnych ustrojów lub nawołu do nienawiści
  • Znieważanie i naruszenie nietykalności cielesnej (art. 257): zamiast kary do 3 lat pozbawienia wolności, teraz można orzec grzywnę, ograniczenie wolności albo do 2 lat pozbawienia wolności – sąd ma więcej możliwości wyboru odpowiedniej kary

Okoliczności obciążające przy wymiarze kary:

Sąd będzie musiał uwzględnić, że przestępstwo było motywowane nienawiścią ze względu na niepełnosprawność, wiek, płeć lub orientację seksualną – to będzie przesłanka do wymierzenia surowszej kary.

Kiedy wchodzi w życie:

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia.

Na podstawie: tekstu projektu ustawy i uzasadnienia (druk 876)

Podsumowanie wygenerowane przez AI — może zawierać błędy. Zgłoś błędne podsumowanie

Etapy legislacyjne

27 listopada 2024

Projekt wpłynął do Sejmu

2 grudnia 2024

Skierowano do I czytania na posiedzeniu Sejmu

20 grudnia 2024

I czytanie na posiedzeniu Sejmu

✓ 192 za ✗ 238 przeciw

22 stycznia 2025

Praca w komisjach po I czytaniu

Co się wydarzyło
Komisja przyjęła projekt ustawy bez istotnych zmian, rozszerzając ochronę przed przestępstwami z nienawiści o niepełnosprawność, wiek, płeć i orientację seksualną, a także zmieniając sformułowanie z „z powodu przynależności” na „w związku z przynależnością”.
Źródło: Sprawozdanie komisji (druk 984)
Dokument

5 marca 2025

II czytanie na posiedzeniu Sejmu

Skierowano ponownie do komisji w celu przedstawienia sprawozdania

Co się wydarzyło
Sejm skierował projekt ustawy ponownie do komisji, aby ta jeszcze raz go przeanalizowała i przygotowała ostateczne sprawozdanie.

5 marca 2025

Praca w komisjach po II czytaniu

Co się wydarzyło
Komisja wprowadziła poprawkę, która dodaje tożsamość płciową do listy cech chronionych przed przestępstwami z nienawiści, obok niepełnosprawności, wieku, płci i orientacji seksualnej.
Źródło: Sprawozdanie komisji (druk 984-A)
Dokument

6 marca 2025

III czytanie na posiedzeniu Sejmu

Uchwalono

✓ 238 za ✗ 201 przeciw
Co się wydarzyło
Sejm uchwalił projekt ustawy, rozszerzając ochronę przed przestępstwami z nienawiści o niepełnosprawność, wiek, płeć i orientację seksualną, a także zmieniając sposób oceny przestępstw na "w związku z przynależnością".
Źródło: Dokument źródłowy

26 marca 2025

Stanowisko Senatu

Nie wniósł poprawek

Co się wydarzyło
Senat przyjął projekt ustawy bez żadnych zmian.

27 marca 2025

Ustawę przekazano Prezydentowi do podpisu

17 kwietnia 2025

Prezydent skierował ustawę do Trybunału Konstytucyjnego

Prezydent skierował do Trybunału Konstytucyjnego

6 marca 2025

Uchwalono

Zakończono proces legislacyjny

⏳ Następny krok — na to czekamy

Podpis Prezydenta

Czekamy aż Prezydent podpisze ustawę (lub ją zawetuje). Po podpisie zostaje ogłoszona w Dzienniku Ustaw.