Podsumowanie AI
Polska chce podpisać umowę z Peru dotyczącą pomocy prawnej w sprawach karnych. Chodzi o to, że gdy polska prokuratura lub sąd potrzebuje dowodów, zeznań świadków lub innych informacji z Peru w trakcie śledztwa lub procesu karnego, Peru będzie zobowiązane to dostarczyć — i na odwrót.
Dlaczego ta umowa jest potrzebna? Dotychczas Polska i Peru współpracowały w sprawach karnych, ale bez formalnej umowy. To powodowało długie opóźnienia — Peru bardzo wolno realizowało polskie wnioski o pomoc, co wydłużało procesy karne. Negocjacje trwały 8 lat ze względu na różnice w systemach prawnych obu krajów i sytuację wewnętrzną w Peru.
Co zmienia się dla polskich organów wymiaru sprawiedliwości:
- Mogą wysyłać wnioski o pomoc bezpośrednio do Ministerstwa Publicznego Peru (bez pośrednictwa dyplomatów), w języku angielskim — to przyspiesza sprawę
- W pilnych przypadkach mogą przesyłać dokumenty elektronicznie, co jest ważne ze względu na różnicę stref czasowych
- Mogą przeprowadzać przesłuchania świadków i biegłych przez wideokonferencję zamiast czekać na ich przyjazd do Polski
- Mogą prosić Peru o pomoc w sprawach finansowych (np. dotyczących prania pieniędzy), a Peru nie może się wymówić tajemnicą bankową
- Dokumenty nie będą wymagały legalizacji (potwierdzenia autentyczności przez urzędy)
Jakie gwarancje ma Polska:
- Polska może odmówić pomocy, jeśli zagroziłoby to jej suwerenności, bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu
- Polska może odmówić, jeśli sprawa dotyczy przestępstwa politycznego lub wojskowego
- Polska może odmówić, jeśli uzna, że wniosek Peru służy do prześladowania kogoś ze względu na pochodzenie, płeć, religię, narodowość lub poglądy
- Informacje przekazane Peru będą chronione — Peru będzie mogło ich używać tylko do konkretnej sprawy, dla której je otrzymało
- Koszty wykonania wniosku będą podzielone między strony; jeśli będą bardzo wysokie, strony będą musiały się skonsultować
Umowa nie zmienia nic dla zwykłych obywateli — dotyczy tylko współpracy między organami wymiaru sprawiedliwości. Nie nakłada nowych obowiązków ani nie zmienia praw ludzi.
Umowa wejdzie w życie 14 dni po ogłoszeniu ustawy ratyfikacyjnej. Koszty jej realizacji będą pokrywane z budżetu Ministerstwa Sprawiedliwości, bez dodatkowych wydatków.
Na podstawie: tekstu projektu ustawy i uzasadnienia (druk 1639)
Etapy legislacyjne
29 sierpnia 2025
Projekt wpłynął do Sejmu
5 września 2025
Skierowano do I czytania w komisjach
24 września 2025
I czytanie w komisjach
24 września 2025
Praca w komisjach po I czytaniu
7 października 2025
II czytanie na posiedzeniu Sejmu
Niezwłocznie przystąpiono do III czytania
9 października 2025
III czytanie na posiedzeniu Sejmu
Uchwalono
29 października 2025
Stanowisko Senatu
Nie wniósł poprawek
30 października 2025
Ustawę przekazano Prezydentowi do podpisu
18 listopada 2025
Prezydent podpisał ustawę
9 października 2025