Sądy mogą pisać uzasadnienia wyroków tradycyjnie

Ustawa uchyla przepis art. 99a Kodeksu postępowania karnego, który od grudnia 2019 roku zobowiązywał sądy do sporządzania uzasadnień wyroków wyłącznie na formularzu według ustalonego wzoru.

Co się zmienia:

Sądy będą mogły wracać do tradycyjnego sposobu pisania uzasadnień wyroków — pełnych, szczegółowych tekstów zamiast wypełniania formularzy. Nie będzie to obowiązkowe, ale sądy będą mogły to robić, jeśli uzna, że formularz nie pozwala na pełne wyjaśnienie swoich rozstrzygnięć.

Dlaczego zmiana:

Formularz uzasadnienia okazał się zbyt lakoniczny (krótki i ogólnikowy). Oskarżeni i ich obrońcy nie mogli zapoznać się z pełną argumentacją sądu dotyczącą odpowiedzialności karnej. To utrudniało możliwość złożenia apelacji i kontrolę wyroku przez sąd wyższej instancji. Sądy Najwyższe już wcześniej orzekały, że mogą odstąpić od formularza, jeśli gwarantuje to prawo do rzetelnego procesu — ustawa to teraz formalnie potwierdza.

Kogo dotyczy:

Przede wszystkim oskarżonych i ich obrońców (będą mieć dostęp do bardziej szczegółowych uzasadnień), a także sędziów (będą mieć większą swobodę w wyborze formy uzasadnienia).

Przepisy przejściowe:

Do wyroków wydanych przed wejściem ustawy w życie stosuje się stare zasady (formularz), chyba że sędzia sam zdecyduje, że chce sporządzić uzasadnienie na nowych zasadach.

Wejście w życie: Po upływie 14 dni od ogłoszenia ustawy.