Zaskarżenie odmowy prokuratora w sprawie pełnomocnika do sądu

Ustawa wprowadza możliwość zaskarżenia decyzji prokuratora do sądu, gdy prokuratura odmówi dopuszczenia pełnomocnika osoby niebędącej stroną w postępowaniu karnym.

Obecnie osoba, która nie jest oskarżonym ani pokrzywdzonym, ale ma interes w sprawie, może zatrudnić pełnomocnika (adwokata lub radcę prawnego). Prokuratura może jednak tę osobę odmówić — jeśli uzna, że obrona jej interesów nie wymaga pomocy pełnomocnika. Gdy prokuratura wydaje taką odmowę, można ją zaskarżyć, ale tylko do przełożonego prokuratora, a nie do sądu. Rzecznik Praw Obywatelskich i inne instytucje uważają, że to narusza konstytucyjne prawo do sądu.

Ustawa zmienia to w następujący sposób:

• Jeśli prokuratura odmówi dopuszczenia pełnomocnika, osoba może wnieść zażalenie (protest) bezpośrednio do sądu rejonowego, a nie do przełożonego prokuratora.
• Sąd musi rozpatrzyć to zażalenie w ciągu 7 dni od jego otrzymania.
• Decyzja prokuratury staje się wiążąca dopiero po tym, jak sąd ją zatwierdzi (po uprawomocnieniu). Do tego czasu prokuratura może przeprowadzać czynności bez pełnomocnika tylko w sytuacjach, które nie mogą czekać (np. zatrzymanie podejrzanego przed aresztowaniem) lub gdy jest to ważne dla śledztwa.
• Zmiana dotyczy również spraw rozpatrywanych na podstawie Kodeksu karnego skarbowego (sprawy dotyczące podatków i ceł).
• Zażalenia już wzniesione przed wejściem ustawy w życie będą rozpatrywane według nowych reguł.

Ustawa wchodzi w życie 14 dni po ogłoszeniu.